داخل آن مىشوند وديگر هرگز به آن عود نمىكنند - پس خدا بيت المعمور را از براي توبهء أهل آسمان ، وكعبه را براي أهل زمين مقرر فرمود . پس حق تعالى فرمود كه : « من مىآفرينم بشرى را از صلصال - يعنى از گل خشك شده كه صدا كند ، يا گل نرم كه با ريگ مخلوط باشد - از حمأ مسنون - يعنى از گل متغيرشدهء بدبو ، يا ريخته شده - پس چون أو را درست بسازم واز روح برگزيدهء خود در أو بدمم ، پس درافتيد براي أو سجده كنندگان » « 1 » . واين مقدّمه‌اى بود از خدا در حقّ آدم پيش از آنكه أو را خلق كند كه حجت خود را بر ايشان تمام كند . پس پروردگار ما كفى از آب شيرين گرفت وبا خاك مخلوط كرد وگفت : از تو مىآفرينم پيغمبران ورسولان وبندگان شايسته وامامان هدايت‌يافتهء خود وخوانندگان بسوى بهشت واتباع ايشان را تا روز قيامت ، وپروا ندارم ، وكسى از من سؤال نمىكند از آنچه كرده‌ام ، وايشان سؤال كرده مىشوند ؛ ويك كف ديگر گرفت از آب شور تلخ ومخلوط به خاك گردانيد وفرمود كه : از تو خلق مىكنم جباران وفراعنه وعاصيان وبرادران شياطين وخوانندگان مردم بسوى آتش تا روز قيامت واتباع ايشان را ، وپروا ندارم ، وكسى را نيست كه از من سؤال كند از آنچه مىكنم ، وهمه سؤال كرده مىشوند از آنچه مىكنند . ودر ايشان شرط كرد بدا را ، كه اگر خواهد ، تغيير دهد ، ودر أصحاب اليمين شرط كرد بدارا ، وهر دو را با هم مخلوط كرد ودر پيش عرش ريخت ، وهر دو پاره گلى چند بودند ، پس امر فرمود چهار ملك را كه موكّلند به بادها ، يعنى شمال وجنوب وصبا ودبور كه جولان نمايند بر اين پاره‌هاى گل ، پس اينها را بر هم زدند وپاره پاره كردند وبه اصلاح آوردند ، وطبايع چهارگونه را در آن جارى كردند كه سودا وخون وصفرا وبلغم باشند : پس سودا از جهت شمال است ، وبلغم از جهت صبا ، وصفرا از جهت دبور ، وخون از

--> ( 1 ) . سورهء حجر : 28 - 29 .